استاد کاظم دهقانیان فرد در نشست بیشاپور در پرتو اقدامات تازه حفاظتی و مرمتی و فعالیت های باستان شناسی بهمن ماه 1403

ضمن سلام و عرض ادب خدمت استاد گرانقدر جناب آقای کاظم دهقانیان فرد ادیب فرهیخته ، استاد دانشگاه و از شاعران به نام دیار کازرون و استان فارس و تشکر بابت قبول دعوت و مصاحبه با رسانه کازرون آوا در تاریخ 7 بهمن 1403 نشست تخصصی با عنوان بیشاپور در پرتو اقدامات تازه حفاظتی و مرمتی و فعالیت های باستان شناسی از طرف اداره کل میراث فرهنگی ، گردشگری و صنایع دستی استان فارس و پایگاه میراث جهانی منظر باستان شناسی ساسانی با همکاری فرمانداری شهرستان کازرن و دانشگاه آزاد واحد کازرون برگزار شد .

ضمن سلام و عرض ادب خدمت استاد گرانقدر جناب آقای کاظم دهقانیان فرد ادیب فرهیخته ، استاد دانشگاه و از شاعران به نام دیار کازرون و استان فارس و تشکر بابت قبول دعوت و مصاحبه با رسانه کازرون آوا

در تاریخ 7 بهمن 1403 نشست تخصصی با عنوان بیشاپور در پرتو اقدامات تازه حفاظتی و مرمتی و فعالیت های باستان شناسی از طرف اداره کل میراث فرهنگی ، گردشگری و صنایع دستی استان فارس و پایگاه میراث جهانی منظر باستان شناسی ساسانی با همکاری فرمانداری شهرستان کازرن و دانشگاه آزاد واحد کازرون برگزار شد .

در این نشست تخصصی میهمانان و سخنرانانی برجسته از قبیل استاد ناصر نوروز زاده چگینی پیشکسوت و باستان شناس و دارنده هفتمین مدال باستان شناسی دکتر عزت الله نگهبان و جناب آقای دکتر رضا نوروزی عضو هیئت علمی پژوهشگاه میراث فرهنگی و سرپرست تیم کاوش و حفاری های جدید در شهر تاریخی بیشاپور، سر کار خانم دکتر بزرگمهری پیشکسوت و باستان شناس و استاد دانشگاه ، جناب آقای دکتر افشین ابراهیمی معاون محترم میراث فرهنگی استان فارس و مدیریت منظر باستانی ساسانی فارس ، سرکار خانم دکتر درویشی مدیر گروه باستان شناسی و جناب آقای دکتر پیربنیه معاونت محترم پژوهشی دانشگاه آزاد واحد کازرون حضور داشتند .

 

استاد کاظم دهقانیان فرد

باعرض سلام خدمت شما وخوانندگان عزیز

من کاظم دهقانیان فرد هستم دکترای زبان وادبیات فارسی دارم سالهاست در زمینه ی شعر وداستان وروزنامه نگاری فعالیت می کنم تا الان چندین کتاب نوشته ام وچندین کتاب ویرایش کرده ام وبیش از ۷۵۰مقاله در روزنامه ی سلمان به چاپ رسانده ام بازنشسته ی آموزش وپرورش هستم ودرحال حاضر در دانشگاه آزاد تدریس می کنم.

 

شهر تاریخی بیشاپور و موقعیت شهرستان کازرون

شهر بیشابور در غرب کازرون  در فاصله ی ۱۹ کیلومتری این شهر قرار دارد. بیشابور در قرن سوم میلادی ساخته شده است . شاپور اول ساسانی به مناسبت پیروزی اش بر والرین ، امپراتور روم ،این شهر را ساخته است، بیشابوراز نظر سیاسی واقتصادی بسیار اهمیت داشته چرا که به تمدن بین النهرین تنه می زده است یعنی تمدن وشهر نشینی و  قانونمداری به رخ می کشیده است همچنین بیشابور ۳۰۰هزارهکتار وسعت داردکه نشانه ی اهميت آن از نظر جمعیت است.

از نظر معماری هم باید آن را تخت جمشید دیگری به حساب آورد، معبد آناهیتا با دیواره هایی که از سنگ های مکعبی شکل با بست های فلزی ساخته شده است باید گفت بی نظیرترین است. مخصوصاطاق  ورودی معبد که از سنگهای در هم قفل شده وبدون ملات ساخته شده وهنوزهم سرپاست این هم از شگفتی های معماری همه ی دوران هاست .

کاخ پیروزی وآتشکده هم  از بناهای دیگر این شهر باستانی است که در نوع خودش بسیار زیباست.ناگفته نماند که بیشاپور درسال (۱۳۹۷.ش )برابر با )۲۰۱۸ . م )ثبت جهانی شده است.

 

پایگاه  میراث جهانی  بیشاپور

متاسفانه از زمانی که نشریه ی سلمان تعطیل شد دیگر همکاری مستمری ندارم . اما هر وقت میراث فرهنگی ویا  پایگاه بیشاپور برنامه ای داشته واز این بنده هم دعوت کرده اند باکمال میل پذیرفته ام مخصوصا در بزرگداشت فردوسی که من شاه نامه خوانی اش را اجرا کرده ام.  نقش این پایگاه در ارائه برنامه های علمی و پژوهشی از قبیل برگزاری همایش ها و نشست های تخصصی در حوزه تاریخی و فرهنگی و کمک به شناخت ، کاوش و حفاظت از آثار تاریخی شهر بیشاپور چطور می دانید؟

در حقیقت ،این پایگاه بودجه ی قابل توجهی در اختیار ندارد اما تا آن جایی که در توانشان بوده کار می کنند.

مثلا قصه گویی در شب یلدا ،اجرای موسیقی سنتی، مراسم عید نوروز ، شاه نامه خوانی ،همایش گردشگری،و برنامه های دیگری که یادم نیست ، اجرا کرده اند که بنده به نوبه ی خودم از آقای محمودی رئيس پایگاه وآقای جوکار رئیس میراث تشکر می کنم.

 

نشست تخصصی بیشاپور در پرتو اقدامات تازه حفاظتی و مرمتی

همان طور که از اسم این نشست پیداست کاملاً تخصصی بود در این نشست دو چهره ی ماندگار باستان شناسی : خانم بزرگمهر و آقای دکتر چگینی حضور داشتند . آقای دکتر چگینی درباره ی تاریخ شاپور اول و ساخت بیشابور صحبت کردند. استادان دیگری هم مانند آقای دکتر نوروزی کاوشگر که قراره کاخ منسوب به والرین را کاوش کند و همچنین آقای دکتر ابراهیمی  که ارگ بم را ساخته حضور داشتند .برای بنده هم خیلی جالب بود چون خبر نداشتم که درسطح استان این همه کار شده ودرصدی از درآمد نفت صرف کاوش ومرمت آثار می شود.

درمورد تفاهم نامه هم باید عرض کنم که این تفاهم نامه  بین دانشگاه آزاد اسلامی کازرون وپایگاه میراث جهانی منظر باستان شناسی  ساسا نی فارس امضا شد. با استناد به این تفاهم نامه‌ دانشگاه می تواند ازکار گاه های آموزشی  وبرنامه های مرتبط با گردشگری وباستان شناسی وهمایشها  و برگزاری جشن واره ها استفاده کند.

 

تاریخچه و معنی  نام بیشاپور

من در این نشست تخصصی سخن رانی خاصی نداشتم، خانم دکتر درویشی ،استاد دانشگاه در باره ی نام بیشابور گفتند که بعضی ها می گوینده بی شاپور از به شاپور که در واقع وه شاپور بوده گرفته شده که معنای آن می شود شهر خوب اما در سیف آباد کازرون گل مهری پیدا شده که روی آن نوشته شده :《بغ شاپور》 که بغ به معنی خداوند ،پس این کلمه ،خدای شاپور یا شاپور بزرگ معنی می دهد. بنده در تایید فرمایش ایشان عرض کردم که: در کتیبه ی داریوش اول در تخت جمشید واژه ی (بگ وزرک، baga vazraka)یعنی خدای بزرگ به کار رفته .بگ بعدا به بیگ وبیگم (بزرگ ،امیر) وبی بی  (  بزرگ )درزبان ترکی وبی مریم درگویش لری   وبغ در زبان فارسی وفغ در زبان چینی به معنی خدا تبدیل شده است.

نکته ی دیگر در تایید این نظریه ،واژه ی بیدخت است ،بی ،یعنی خدا پس معنای آن دختر خدا می شود ،بی در بیشابور ودر بیدخت مشترک است ناگفته نماند که بیدخت نام فارسی دیگر سیاره ی زهره است که در فارسی به نام های ناهید وآناهید وآناهیتا شناخته می شود.

 

نشست ها و همایش های تخصصی و تاصیر آن در رشد علمی  و فرهنگی جامعه

نشست های علمی به شرطی تاثیر دارد که شرکت کنندگان  خودشان  علمی باشند مثلا کسی که از علم باستان شناسی اطلاعی ندارد از این نشست ها هیچ بهره ای نمی برد برای همه ی رشته های علمی همین طور است اما اخبار پیشرفت هادر حوزه های مختلف علمی برای همه سودمند است . در ضمن هرچه نشست علمی بیشتر باشدوبرخورد نظریه ها سنگین تر ،پیشرفت بیشتر می شود .

 

نقش دانشگاه آزاد  واحد کازرون در برگزاری این نوع نشست ها و همایش ها

من فکر می کنم که برگزاری همایش علمی ونشست های این چنینی صرفا کار دانشگاه هاست مخصوصا اگر  آن دانشگاه صاحب رشته ی مورد نظر واستادان متخصص باشد چراکه تدریس وتحقیق دردانشگاه انجام می شود وچنانچه  موسسه ی غیر دانشگاهی بخواهد نشستی برگزار کند حتما باید  همکاری دانشگاه هم  داشته باشد چون تئوری‌های  دانشگاه در پایگاه های   علمی  تجربه می شود وبه نتیجه می رسد.

 

کمک به پیشرفت نشست ها و همایش های علمی

به نظر بنده کمک به برنامه های گردشگری ومیراث باید به یک فرهنگ تبدیل شود مثلا یکی ازمشکلات میراث وجود خانه ها وحمام هایی است که تاریخی اند اما میراث بودجه ی خرید آن را ندارد.مردم علاقه مند وثروتمند می توانند در این زمینه کمک کنند ویا دیگران را تشویق کنند.تا در این راه گام بردارند.

نکته ی دیگر؛ علاقه مندان  وفعالان این حوزه علاوه برشرکت فعال در همایش ها و جشنواره ها می توانند در باره ی موضوعات مربوط به باستان شناسی پژوهش کنند ومقاله بنویسند ودر نشریات چاپ کنند وکتاب بنویسند  وبه آنچه دیگران گفته اند ونوشته اند اکتفا نکنند.

 

سخن پایانی

ما در کازرون واستان فارس فیلم سازوبازیگر ونویسنده فراوان داریم اما چرا تا به حال فیلمی درباره ی شاپور ساخته نشده ؟چرا ابهت ساسانیان وزانوزدن فیلیپ عرب و والرین وکشته  شدن گردیانوس به تصویر کشیده نشده است ؟.

مقام معظم رهبری به این سنگ نگاره  اشاره کرده ودر باره ی اقتدار ایرانیان در گذشته صحبت کرده اند . هرچند از صدا وسیما وسازمان امورسینمایی کشور این انتظار می رود اما میراث فرهنگی می تواند با جذب سرمایه گذاری علاقه مندان وتهیه کنندگان به این امر مهم دست بزند. حتی در برنامه ها می توان از بازیگران تآتر خواست تا نمایش شاپور و والرین را اجرا کنند.ما دراین زمینه خیلی کم کاریم.

منبع :کازرون آوا